Φυσική Προσανατολισμού: Πανελλαδικές 2022, Ημερήσια
Τα θέματα της Φυσικής Προσανατολισμού των Πανελλαδικών εξετάσεων ΓΕΛ του 2022 (Ημερήσια), με τις μονάδες κάθε ερωτήματος: 15 ερωτήματα, 71 μονάδες.
Εξασκηθείτε στα θέματα Όλα τα θέματα ανά έτος
Η σελίδα έχει τα ερωτήματα του γραπτού που ανήκουν στην εξεταστέα ύλη του 2027: 71 μονάδες από τις 100. Τα υπόλοιπα ερωτήματα είναι εκτός ύλης και δεν περιλαμβάνονται.
Οι λύσεις και τα κριτήρια βαθμολόγησης γράφτηκαν για την εφαρμογή και δεν είναι επίσημες απαντήσεις. Τις λύσεις όλων των ερωτημάτων τις βρίσκετε στην εφαρμογή.
Θέμα Α 19 μονάδες
-
Α1 · 5 μονάδες
Όταν δύο σφαίρες μικρών διαστάσεων, ίδιας μάζας, που κινούνται σε λείο οριζόντιο δάπεδο, συγκρουστούν έκκεντρα και ελαστικά, τότε:
-
Α3 · 5 μονάδες
Αν το πλάτος της έντασης του εναλλασσόμενου ρεύματος που διαρρέει έναν αντιστάτη υποδιπλασιαστεί, τότε ο ρυθμός με τον οποίο ο αντιστάτης αποδίδει θερμότητα στο περιβάλλον:
-
Α4 · 5 μονάδες
Σε μια απλή αρμονική ταλάντωση, όταν ο ταλαντωτής κινείται προς τη θέση ισορροπίας:
-
Α5 (α) · 1 μονάδα · Σωστό ή Λάθος
Αν διπλασιάσουμε το μέτρο καθεμιάς από τις δύο δυνάμεις ενός ζεύγους δυνάμεων, χωρίς να αλλάξουμε την απόσταση των φορέων των δυνάμεων, τότε το μέτρο της ροπής του ζεύγους των δυνάμεων τετραπλασιάζεται.
-
Α5 (β) · 1 μονάδα · Σωστό ή Λάθος
Αν μέσα σε σωληνοειδές, που διαρρέεται από ρεύμα σταθερής έντασης, τοποθετήσουμε πυρήνα μαλακού σιδήρου, οι δυναμικές γραμμές του μαγνητικού πεδίου στο εσωτερικό του πυρήνα θα πυκνώσουν.
-
Α5 (γ) · 1 μονάδα · Σωστό ή Λάθος
Αν μικρή σφαίρα συγκρουστεί κάθετα και ελαστικά με λείο κατακόρυφο τοίχο έχοντας ορμή μέτρου , η μεταβολή του μέτρου της ορμής της είναι ίση με .
-
Α5 (ε) · 1 μονάδα · Σωστό ή Λάθος
Σε μια εξαναγκασμένη ταλάντωση με σταθερά απόσβεσης , το μέγιστο πλάτος της ταλάντωσης στην περιοχή συντονισμού εξαρτάται από την τιμή της σταθεράς .
Θέμα Β 17 μονάδες
-
Β1 · 8 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): Στο Σχήμα 1 το ελατήριο κρέμεται από οροφή. Αριστερά φαίνεται χωρίς το σώμα, με το κάτω άκρο του στη θέση φυσικού μήκους (θ.φ.μ.), και δεξιά με το σώμα Σ δεμένο στο κάτω άκρο του, στη θέση ισορροπίας (θ.ι.), που βρίσκεται χαμηλότερα από τη θ.φ.μ. Σώμα Σ μικρών διαστάσεων και μάζας ισορροπεί δεμένο στο κάτω άκρο κατακόρυφου ιδανικού ελατηρίου σταθεράς , το άλλο άκρο του οποίου είναι ακλόνητα στερεωμένο (Σχήμα 1). Εκτελούμε δύο πειράματα: Πείραμα 1 Μετακινούμε το σώμα Σ στη θέση φυσικού μήκους (θ.φ.μ.) του ελατηρίου, το αφήνουμε ελεύθερο και αυτό εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση με σταθερά επαναφοράς και πλάτος . Πείραμα 2 Στην αρχική θέση ισορροπίας (θ.ι.) του σώματος Σ ασκείται σε αυτό, συνεχώς, κατακόρυφη δύναμη μέτρου με φορά προς τα πάνω και τότε το σώμα εκτελεί απλή αρμονική ταλάντωση με σταθερά επαναφοράς και πλάτος . Για τα πλάτη και των παραπάνω πειραμάτων, ισχύει: i. ii. iii. α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (μονάδες 2) β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (μονάδες 6) (Μονάδες 8)
-
Β3 · 9 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): Στο Σχήμα 3 η σφαίρα κινείται πάνω σε οριζόντιο επίπεδο προς τα δεξιά, με ορμή , προς την ακίνητη σφαίρα (). Το Σχήμα 4 είναι το διάγραμμα της ορμής της σφαίρας σε συνάρτηση με τον χρόνο (s): πριν από την κρούση η ορμή είναι σταθερή και ίση με , μετά την κρούση είναι σταθερή και ίση με , με το ίδιο πρόσημο, και η διάρκεια της κρούσης είναι αμελητέα. Σφαίρα μάζας κινείται με ορμή μέτρου και συγκρούεται, κεντρικά και ελαστικά, με ακίνητη σφαίρα μάζας , όπως φαίνεται στο Σχήμα 3. Η γραφική παράσταση της ορμής της σφαίρας φαίνεται στο Σχήμα 4. Το ποσοστό της κινητικής ενέργειας που μεταβιβάστηκε από τη σφαίρα μάζας στη σφαίρα μάζας κατά την κρούση είναι ίσο με: i. 64% ii. 80% iii. 96% α) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. (μονάδες 2) β) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας. (μονάδες 7) (Μονάδες 9)
Θέμα Γ 25 μονάδες
-
Γ1 · 4 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): Στο Σχήμα 5 ο αγωγός Γy είναι αριστερά και ο αγωγός Αx δεξιά, με τα άκρα Γ και Α πάνω. Στον οριζόντιο κλάδο ΓΑ βρίσκονται, από το Γ προς το Α, ο διακόπτης και η πηγή (, ), με τον θετικό πόλο της προς το Γ και τον αρνητικό προς το Α. Ο αγωγός ΚΛ είναι οριζόντιος, με το άκρο Λ στον αγωγό Γy και το άκρο Κ στον αγωγό Αx. Η θέση 1 () είναι η ψηλότερη, πιο κάτω είναι η θέση 2 (ταχύτητα ) και ακόμη πιο κάτω η θέση 3 (ταχύτητα ). Κάτω από τη θέση 3 ο διακόπτης βρίσκεται πάνω στον αγωγό Γy, και κάτω από αυτόν συνδέονται ανάμεσα στους δύο αγωγούς ο αντιστάτης (από το σημείο Ζ του Γy στο σημείο Δ του Αx) και, χαμηλότερα, η συσκευή Σ (από το σημείο Ν του Γy στο σημείο Μ του Αx). Η φορά της δεν σημειώνεται στο σχήμα. Οι μεγάλου μήκους, κατακόρυφοι, μεταλλικοί αγωγοί Αx και Γy απέχουν μεταξύ τους σταθερή απόσταση και έχουν αμελητέα ωμική αντίσταση. Στα άκρα Α, Γ συνδέεται πηγή ηλεκτρεγερτικής δύναμης και εσωτερικής αντίστασης . Αγωγός ΚΛ μήκους , μάζας και ωμικής αντίστασης έχει τα άκρα του Κ, Λ πάνω στους κατακόρυφους αγωγούς Αx και Γy, είναι κάθετος σε αυτούς και είναι δυνατόν να ολισθαίνει κατά μήκος των αγωγών χωρίς τριβές. (Σχήμα 5) Η όλη διάταξη βρίσκεται σε περιοχή που υπάρχει οριζόντιο ομογενές μαγνητικό πεδίο έντασης , του οποίου οι δυναμικές γραμμές είναι κάθετες στο επίπεδο του σχήματος. Αρχικά ο διακόπτης είναι κλειστός, ο διακόπτης είναι ανοικτός και ο αγωγός ΚΛ είναι ακίνητος στη θέση 1. Γ1. Να υπολογίσετε το μέτρο της έντασης του μαγνητικού πεδίου (μονάδες 3) και να προσδιορίσετε την κατεύθυνσή της. (μονάδα 1) - Δίνεται η επιτάχυνση της βαρύτητας: - Η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα. - Το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα. (Μονάδες 4)
-
Γ2 · 9 μονάδες
Στο κάτω μέρος της διάταξης, μεταξύ των σημείων Ζ και Δ, είναι συνδεδεμένος αντιστάτης με ωμική αντίσταση και στα σημεία Μ, Ν είναι συνδεδεμένη θερμική συσκευή Σ ωμικής αντίστασης , η οποία όταν στα άκρα της Μ, Ν έχει τάση ίση με λειτουργεί κανονικά αποδίδοντας θερμική ισχύ . Ανοίγουμε τον διακόπτη , κλείνοντας ταυτόχρονα τον διακόπτη και ο αγωγός ΚΛ αρχίζει να κατέρχεται παραμένοντας συνεχώς οριζόντιος χωρίς τα άκρα του Κ, Λ να χάνουν την επαφή με τους αγωγούς Αx και Γy. Να θεωρήσετε ότι το μέτρο της έντασης του μαγνητικού πεδίου είναι . Γ2. Έστω ότι ο αγωγός ΚΛ έχει αποκτήσει οριακή ταχύτητα στη θέση 3. Να δικαιολογήσετε το είδος της κίνησης που εκτελεί ο αγωγός ΚΛ από τη θέση 1 έως τη θέση 3 (μονάδες 3) και να υπολογίσετε τη σταθερή οριακή ταχύτητα . (μονάδες 6) - Δίνεται η επιτάχυνση της βαρύτητας: - Η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα. - Το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα. (Μονάδες 9)
-
Γ3 · 6 μονάδες
Να θεωρήσετε ότι το μέτρο της έντασης του μαγνητικού πεδίου είναι και ότι η οριακή ταχύτητα του αγωγού ΚΛ είναι . Γ3. Να υπολογίσετε τον ρυθμό μεταβολής της ορμής του αγωγού στη θέση 2, στην οποία η ταχύτητά του είναι ίση με . - Δίνεται η επιτάχυνση της βαρύτητας: - Η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα. - Το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα. (Μονάδες 6)
-
Γ4 · 6 μονάδες
Γ4. Όταν ο αγωγός έχει αποκτήσει την οριακή του ταχύτητα, να εξετάσετε αν η θερμική συσκευή Σ λειτουργεί κανονικά. - Δίνεται η επιτάχυνση της βαρύτητας: - Η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα. - Το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα. (Μονάδες 6)
Θέμα Δ 10 μονάδες
-
Δ1 · 4 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): Στο Σχήμα 6 η ράβδος είναι πλάγια, με το άκρο Α και το σφαιρίδιο Σ πάνω αριστερά και το άκρο Β κάτω δεξιά, πάνω στο δάπεδο (1)· η είναι η γωνία της ράβδου με το δάπεδο στο Β. Το υποστήριγμα στηρίζει τη ράβδο στο μέσον της Γ (). Το νήμα (1) είναι οριζόντιο και ενώνει το Σ με το ανώτερο σημείο Δ της τροχαλίας, η οποία βρίσκεται δεξιά της ράβδου, πάνω σε ψηλότερο οριζόντιο δάπεδο (2). Το νήμα (2) φεύγει οριζόντια προς τα δεξιά από το ανώτερο σημείο του αυλακιού, δηλαδή σε ύψος πάνω από το κέντρο Ο, και στο άκρο του Ζ ασκείται η με φορά προς τα δεξιά. Λεπτή, άκαμπτη, ομογενής και ισοπαχής ράβδος ΑΒ μάζας και μήκους , φέρει στο άκρο της Α σφαιρίδιο Σ μάζας , αμελητέων διαστάσεων, και ισορροπεί σε πλάγια θέση με τη βοήθεια κατακόρυφου υποστηρίγματος, το οποίο έχουμε στερεώσει στο λείο οριζόντιο δάπεδο (1). Η ράβδος ακουμπά με το άκρο της Β στο δάπεδο (1) σχηματίζοντας γωνία , όπου και . Η κορυφή του υποστηρίγματος συνδέεται με την ράβδο στο μέσον της Γ με άρθρωση και το σύστημα ράβδος-σφαιρίδιο μπορεί να περιστρέφεται χωρίς τριβές γύρω από οριζόντιο άξονα που διέρχεται από το σημείο Γ (κάθετα στο επίπεδο του σχήματος). Με τη βοήθεια του οριζόντιου, αβαρούς και μη εκτατού νήματος (1) έχουμε συνδέσει το σφαιρίδιο Σ με το ανώτερο σημείο Δ ομογενούς τροχαλίας μάζας και ακτίνας . Η τροχαλία σε απόσταση από το κέντρο της Ο έχει ένα λεπτό κυκλικό αυλάκι στο οποίο έχουμε τυλίξει πολλές φορές αβαρές και μη εκτατό νήμα (2). Στο άκρο Ζ του νήματος (2) ασκούμε σταθερή δύναμη . Όλη η διάταξη ισορροπεί στο ίδιο κατακόρυφο επίπεδο. Δ1. Αν το μέτρο της δύναμης που ασκεί το νήμα (1) στο σφαιρίδιο Σ είναι , να υπολογίσετε το μέτρο της δύναμης που δέχεται η ράβδος στο άκρο της Β από το λείο δάπεδο (1). Δίνονται: - η επιτάχυνση της βαρύτητας Να θεωρήσετε ότι: - η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα για όλα τα σώματα - το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα (Μονάδες 4)
-
Δ5 · 6 μονάδες
Τη χρονική στιγμή κόβουμε το νήμα (1). Η τροχαλία, αμέσως μετά τη χρονική στιγμή , αρχίζει να κυλίεται χωρίς να ολισθαίνει στο οριζόντιο δάπεδο (2) με την επίδραση της δύναμης , το μέτρο της οποίας είναι . Ο άξονας περιστροφής της παραμένει συνεχώς οριζόντιος και κάθετος στο επίπεδο του σχήματος. Να θεωρήσετε ότι η επιτάχυνση του κέντρου μάζας της τροχαλίας είναι σταθερή και έχει μέτρο . Δ5. Να υπολογίσετε το έργο της δύναμης από τη χρονική στιγμή έως τη χρονική στιγμή . Να θεωρήσετε ότι: - η αντίσταση του αέρα θεωρείται αμελητέα για όλα τα σώματα - το σχήμα δεν είναι υπό κλίμακα (Μονάδες 6)
Πηγή
Τα θέματα μεταγράφηκαν από το επίσημο αρχείο του Υπουργείου Παιδείας. Το Σκούλις δεν συνδέεται με το Υπουργείο Παιδείας.
Δείτε επίσης: Πανελλαδικές 2023, Επαναληπτικές · Πανελλαδικές 2022, Επαναληπτικές