Χημεία Προσανατολισμού: Πανελλαδικές 2021, Ημερήσια

Τα θέματα της Χημείας Προσανατολισμού των Πανελλαδικών εξετάσεων ΓΕΛ του 2021 (Ημερήσια), με τις μονάδες κάθε ερωτήματος: 18 ερωτήματα, 100 μονάδες.

Λύστε το ως Προσομοίωση τριών ωρών Όλα τα θέματα ανά έτος

Οι λύσεις και τα κριτήρια βαθμολόγησης γράφτηκαν για την εφαρμογή και δεν είναι επίσημες απαντήσεις. Τις λύσεις όλων των ερωτημάτων τις βρίσκετε στην εφαρμογή.

Θέμα Α 25 μονάδες

  1. Α1 · 5 μονάδες

    Ένα ηλεκτρόνιο που ανήκει στο τροχιακό 2pz2p_z μπορεί να έχει την εξής τετράδα κβαντικών αριθμών:

    • α. (2, 0, 0, +1/2)(2,\ 0,\ 0,\ +1/2)
    • β. (2, 1, 0, +1/2)(2,\ 1,\ 0,\ +1/2)
    • γ. (1, 0, 0, −1/2)(1,\ 0,\ 0,\ -1/2)
    • δ. (2, −1, 0, −1/2)(2,\ -1,\ 0,\ -1/2)
  2. Α2 · 5 μονάδες

    Υδατικό διάλυμα υδροχλωρίου 10−7 M10^{-7}\ \mathrm{M} στους 25 ∘C25\,^{\circ}\mathrm{C} έχει:

    • α. pH=7\mathrm{pH} = 7
    • β. pH>7\mathrm{pH} > 7
    • γ. pH<7\mathrm{pH} < 7
    • δ. δεν μπορούμε να γνωρίζουμε.
  3. Α3 · 5 μονάδες

    Από τα παρακάτω το μικρότερο σημείο βρασμού έχει:

    • α. το H2\mathrm{H_2}
    • β. το NaCl\mathrm{NaCl}
    • γ. η CH3CH2OH\mathrm{CH_3CH_2OH}
    • δ. το HCl\mathrm{HCl}
  4. Α4 · 5 μονάδες

    Στις εξώθερμες αντιδράσεις ισχύει:

    • α. ΔH=0\Delta H = 0
    • β. ΔH<0\Delta H < 0
    • γ. Hαντ.<Hπρ.H_{\text{αντ.}} < H_{\text{πρ.}}
    • δ. τίποτα από τα παραπάνω.
  5. Α5 · 5 μονάδες

    Δίνεται η ισορροπία A(g)+B(g)⇌Γ(g)+2 Δ(g)\mathrm{Α(g)} + \mathrm{Β(g)} \rightleftharpoons \mathrm{Γ(g)} + 2\,\mathrm{Δ(g)} Η σωστή έκφραση για την KcK_c είναι:

    • α. [Γ][A]+[B]\dfrac{[\mathrm{Γ}]}{[\mathrm{Α}] + [\mathrm{Β}]}
    • β. [Δ]2[B]\dfrac{[\mathrm{Δ}]^2}{[\mathrm{Β}]}
    • γ. [A] [B][Γ] [Δ]2\dfrac{[\mathrm{Α}]\,[\mathrm{Β}]}{[\mathrm{Γ}]\,[\mathrm{Δ}]^2}
    • δ. [Γ] [Δ]2[A] [B]\dfrac{[\mathrm{Γ}]\,[\mathrm{Δ}]^2}{[\mathrm{Α}]\,[\mathrm{Β}]}

Θέμα Β 25 μονάδες

  1. Β1 · 5 μονάδες

    Δίνονται τα στοιχεία 11Na_{11}\mathrm{Na}, 16S_{16}\mathrm{S} και 19K_{19}\mathrm{K}. α. Να θέσετε τα στοιχεία αυτά, κατά σειρά αυξανόμενης ατομικής ακτίνας, αιτιολογώντας την απάντησή σας αποκλειστικά με βάση τη θέση τους στον Περιοδικό Πίνακα (μονάδες 2). β. Ποιο από τα 11Na_{11}\mathrm{Na} και 16S_{16}\mathrm{S} έχει μεγαλύτερη ενέργεια πρώτου ιοντισμού; (μονάδα 1). Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας με κριτήριο την ατομική ακτίνα και το δραστικό πυρηνικό φορτίο (μονάδες 2). (Μονάδες 5)

  2. Β2 · 5 μονάδες

    Υδατικό διάλυμα που περιέχει τα ιόντα Cr2O72−\mathrm{Cr_2O_7^{2-}} έχει χρώμα πορτοκαλί, ενώ το υδατικό διάλυμα των ιόντων CrO42−\mathrm{CrO_4^{2-}} είναι κίτρινο. Μεταξύ των δύο ιόντων υφίσταται η ακόλουθη ισορροπία: 2 CrO42−(aq)+2 H3O+(aq)⇌Cr2O72−(aq)+3 H2O(l)2\,\mathrm{CrO_4^{2-}(aq)} + 2\,\mathrm{H_3O^+(aq)} \rightleftharpoons \mathrm{Cr_2O_7^{2-}(aq)} + 3\,\mathrm{H_2O(l)} α. Σε ένα κίτρινο διάλυμα ιόντων CrO42−\mathrm{CrO_4^{2-}} προσθέτουμε μικρή ποσότητα H2SO4(aq)\mathrm{H_2SO_4(aq)}. Το διάλυμα χρωματίζεται πορτοκαλί (διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1}). Να δικαιολογήσετε την αλλαγή του χρώματος στο διάλυμα (μονάδες 2). β. Στο διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} προστίθεται ποσότητα NaOH(aq)\mathrm{NaOH(aq)} μέχρι το διάλυμα να γίνει εκ νέου κίτρινο. Να δικαιολογήσετε τη νέα αλλαγή του χρώματος (μονάδες 3). (Μονάδες 5)

  3. Β3 · 5 μονάδες

    Να συγκρίνετε τις συχνότητες μετάπτωσης: i. 4p→3s4p \rightarrow 3s ii. 4p→3d4p \rightarrow 3d στο ιόν του 2He+_{2}\mathrm{He^+} στην αέρια κατάσταση (μονάδες 2). Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας (μονάδες 3). (Μονάδες 5)

  4. Β4 · 5 μονάδες

    Στον παρακάτω πίνακα φαίνονται οι σταθερές (στη μορφή pKa\mathrm{p}K_a) τεσσάρων γνωστών καρβοξυλικών οξέων της μορφής: X−CH2−C∥O−O−H\mathrm{Χ{-}CH_2{-}\overset{\overset{\displaystyle O}{\|}}{C}{-}O{-}H} α. Με βάση τα ανωτέρω πειραματικά στοιχεία να κατατάξετε τους υποκαταστάτες Χ κατά σειρά αυξανόμενου −I-I επαγωγικού φαινομένου (1 μονάδα). Να τεκμηριώσετε την απάντησή σας (μονάδες 2). β. Η τιμή της pKa\mathrm{p}K_a του CF3COOH\mathrm{CF_3COOH} είναι −0,25-0{,}25. Να εξηγήσετε γιατί το CF3COOH\mathrm{CF_3COOH} είναι πιο ισχυρό οξύ από το CFH2COOH\mathrm{CFH_2COOH} (pKa=2,7\mathrm{p}K_a = 2{,}7) (μονάδες 2). (Μονάδες 5)

    X−\mathrm{Χ{-}}pKa\mathrm{p}K_a
    F−\mathrm{F{-}}2,72{,}7
    NO2−\mathrm{NO_2{-}}1,71{,}7
    HO−\mathrm{HO{-}}3,63{,}6
    C6H5−\mathrm{C_6H_5{-}}4,24{,}2
  5. Β5 · 5 μονάδες

    Σχήμα του θέματος (περιγραφή): δύο επίπεδες δομές με το άτομο Pt\mathrm{Pt} στο κέντρο και τα δύο Cl\mathrm{Cl} και τα δύο NH3\mathrm{NH_3} στις τέσσερις κορυφές ενός τετραγώνου. Στη Δομή Α τα δύο Cl\mathrm{Cl} βρίσκονται σε απέναντι κορυφές (στην ίδια διαγώνιο), όπως και τα δύο NH3\mathrm{NH_3}. Στη Δομή Β τα δύο Cl\mathrm{Cl} βρίσκονται σε γειτονικές κορυφές, στην ίδια πλευρά του τετραγώνου, και τα δύο NH3\mathrm{NH_3} στην απέναντι πλευρά. Ορισμένες σύμπλοκες ενώσεις του λευκοχρύσου (Pt\mathrm{Pt}) χρησιμοποιούνται ως φάρμακα. Η σύμπλοκη ένωση [PtCl2(NH3)2][\mathrm{PtCl_2(NH_3)_2}] υπάρχει στις δύο παραπάνω επίπεδες δομές (ισομερή), Δομή Α και Δομή Β. Να εξηγήσετε για ποιον λόγο η δομή Β διαλύεται περισσότερο στο νερό από τη δομή Α. (Μονάδες 5)

Θέμα Γ 25 μονάδες

  1. Γ1 · 6 μονάδες

    Σχήμα του θέματος (περιγραφή): το σχήμα 1 είναι η καμπύλη ογκομέτρησης του Υ1\mathrm{Υ_1}, με το pH στον κατακόρυφο άξονα και τον όγκο VNaOHV_{\mathrm{NaOH}} του πρότυπου διαλύματος στον οριζόντιο. Η καμπύλη ανεβαίνει αργά, έχει απότομη άνοδο γύρω από το ισοδύναμο σημείο (Ι.Σ.), που σημειώνεται στα 20 mL20\ \mathrm{mL}, και συνεχίζει σχεδόν οριζόντια σε υψηλό pH. Πάνω στην καμπύλη σημειώνεται και το σημείο που αντιστοιχεί στα 10 mL10\ \mathrm{mL}. Διαθέτουμε δύο υδατικά διαλύματα (Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2}) ίσων συγκεντρώσεων και όγκου 20 mL20\ \mathrm{mL} το καθένα. Το διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} περιέχει το ασθενές οξύ ΗΑ (Ka=10−6K_a = 10^{-6}). Το διάλυμα Υ2\mathrm{Υ_2} περιέχει την ασθενή βάση Β (Kb=10−6K_b = 10^{-6}). Το διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} ογκομετρείται από πρότυπο διάλυμα NaOH\mathrm{NaOH} 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M}. Η καμπύλη ογκομέτρησης του Υ1\mathrm{Υ_1} δίνεται στο σχήμα 1. α. Να υπολογίσετε την αρχική συγκέντρωση του ΗΑ στο διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} (μονάδες 3). β. Να υπολογίσετε την τιμή του pH του ογκομετρούμενου διαλύματος, όταν έχουν προστεθεί 10 mL10\ \mathrm{mL} από το πρότυπο διάλυμα (μονάδες 3). Τα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Δίνεται Kw=10−14K_w = 10^{-14}. Καθόλη τη διάρκεια των πειραμάτων οι τιμές KaK_a, KbK_b και KwK_w να θεωρήσετε ότι δεν μεταβάλλονται. (Μονάδες 6)

  2. Γ2 · 6 μονάδες

    Σχήμα του θέματος (περιγραφή): το σχήμα 2 είναι η καμπύλη ογκομέτρησης του Υ2\mathrm{Υ_2}, με το pH στον κατακόρυφο άξονα και τον όγκο VHClV_{\mathrm{HCl}} του πρότυπου διαλύματος στον οριζόντιο. Η καμπύλη ξεκινά από υψηλό pH, κατεβαίνει αργά, πέφτει απότομα γύρω από το ισοδύναμο σημείο (Ι.Σ.), που σημειώνεται χωρίς αριθμητική τιμή όγκου, και συνεχίζει να κατεβαίνει αργά σε χαμηλό pH. Διαθέτουμε δύο υδατικά διαλύματα (Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2}) ίσων συγκεντρώσεων και όγκου 20 mL20\ \mathrm{mL} το καθένα. Το διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} περιέχει το ασθενές οξύ ΗΑ (Ka=10−6K_a = 10^{-6}). Το διάλυμα Υ2\mathrm{Υ_2} περιέχει την ασθενή βάση Β (Kb=10−6K_b = 10^{-6}). Το διάλυμα Υ2\mathrm{Υ_2} ογκομετρείται από πρότυπο διάλυμα HCl\mathrm{HCl} 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M}. Η καμπύλη ογκομέτρησης δίνεται στο σχήμα 2. α. Να υπολογίσετε τον όγκο του προτύπου διαλύματος που καταναλώθηκε μέχρι το ισοδύναμο σημείο (μονάδες 3). β. Να υπολογίσετε την τιμή του pH του διαλύματος στο ισοδύναμο σημείο (μονάδες 3). Τα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Δίνεται Kw=10−14K_w = 10^{-14}. Καθόλη τη διάρκεια των πειραμάτων οι τιμές KaK_a, KbK_b και KwK_w να θεωρήσετε ότι δεν μεταβάλλονται. Να θεωρήσετε ότι η συγκέντρωση του καθενός από τα διαλύματα Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2} είναι 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M}. (Μονάδες 6)

  3. Γ3 · 6 μονάδες

    Το διάλυμα Υ1\mathrm{Υ_1} ογκομετρείται από πρότυπο διάλυμα NaOH\mathrm{NaOH} 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M} και το διάλυμα Υ2\mathrm{Υ_2} ογκομετρείται από πρότυπο διάλυμα HCl\mathrm{HCl} 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M}. Δίνονται οι ακόλουθοι δείκτες: i. κίτρινο της αλιζαρίνης με pKa=11\mathrm{p}K_a = 11 ii. πορφυρό της βρωμοκρεσόλης με pKa=6,4\mathrm{p}K_a = 6{,}4 iii. ηλιανθίνη με pKa=3,5\mathrm{p}K_a = 3{,}5. Να αιτιολογήσετε ποιος από τους παραπάνω δείκτες είναι καταλληλότερος για την ογκομέτρηση καθενός από τα διαλύματα Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2}. Τα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Δίνεται Kw=10−14K_w = 10^{-14}. Καθόλη τη διάρκεια των πειραμάτων οι τιμές KaK_a, KbK_b και KwK_w να θεωρήσετε ότι δεν μεταβάλλονται. Να θεωρήσετε ότι η συγκέντρωση του καθενός από τα διαλύματα Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2} είναι 0,2 M0{,}2\ \mathrm{M} και ότι στο ισοδύναμο σημείο της ογκομέτρησης του Υ2\mathrm{Υ_2} το διάλυμα έχει pH=4,5\mathrm{pH} = 4{,}5. (Μονάδες 6)

  4. Γ4 · 3 μονάδες

    Αναμιγνύουμε ίσους όγκους από τα αρχικά διαλύματα Υ1\mathrm{Υ_1} και Υ2\mathrm{Υ_2}. Θα προκύψει διάλυμα όξινο, βασικό ή ουδέτερο (μονάδα 1); Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 2). Τα δεδομένα του προβλήματος επιτρέπουν τις γνωστές προσεγγίσεις. Δίνεται Kw=10−14K_w = 10^{-14}. Καθόλη τη διάρκεια των πειραμάτων οι τιμές KaK_a, KbK_b και KwK_w να θεωρήσετε ότι δεν μεταβάλλονται. (Μονάδες 3)

  5. Γ5 · 4 μονάδες

    Με αποκλειστικό κριτήριο ότι η αντίδραση αυτοϊοντισμού του νερού είναι ενδόθερμη διαδικασία, να εξηγήσετε πώς μεταβάλλεται η θερμοκρασία του διαλύματος κατά τη διάρκεια της ογκομέτρησης. (Μονάδες 4)

Θέμα Δ 25 μονάδες

  1. Δ1 · 6 μονάδες

    Η αμμωνία (NH3\mathrm{NH_3}) είναι ένα σπουδαίο βιομηχανικό αέριο με πολλές χρήσεις. Ισομοριακό αέριο μίγμα N2\mathrm{N_2} και H2\mathrm{H_2} εισάγεται σε θερμαινόμενο σωλήνα θερμοκρασίας θ ∘C\theta\,^{\circ}\mathrm{C} παρουσία καταλύτη, οπότε συντίθεται η αμμωνία NH3\mathrm{NH_3}, σύμφωνα με την παρακάτω χημική εξίσωση: N2(g)+3 H2(g)⇌2 NH3(g)\mathrm{N_2(g)} + 3\,\mathrm{H_2(g)} \rightleftharpoons 2\,\mathrm{NH_3(g)} Το εξερχόμενο αέριο μίγμα εισάγεται σε δοχείο όγκου V1V_1 και η σύστασή του παραμένει σταθερή. Αν το μίγμα περιέχει 20% v/v NH3\mathrm{NH_3}, να βρείτε την απόδοση της αντίδρασης που πραγματοποιήθηκε. (Μονάδες 6)

  2. Δ2 · 6 μονάδες

    Το μίγμα περιέχει 20% v/v NH3\mathrm{NH_3}. Τα συνολικά mol των αερίων στο δοχείο είναι 10 και η πιο πάνω αντίδραση έχει Kc=2027K_c = \dfrac{20}{27} στους θ ∘C\theta\,^{\circ}\mathrm{C}. Να υπολογίσετε τον όγκο V1V_1 του δοχείου. (Μονάδες 6)

  3. Δ3 · 13 μονάδες

    Ένα από τα παραπροϊόντα της βιομηχανικής παρασκευής της αμμωνίας (NH3\mathrm{NH_3}) είναι το διοξείδιο του άνθρακα CO2\mathrm{CO_2}, το οποίο χρησιμοποιείται για την παραγωγή ανθρακικού ασβεστίου CaCO3(s)\mathrm{CaCO_3(s)}. Σε δοχείο σταθερού όγκου V2=1 LV_2 = 1\ \mathrm{L} εισάγονται 2 mol2\ \mathrm{mol} CaCO3(s)\mathrm{CaCO_3(s)}. Το δοχείο θερμαίνεται στους θ ∘C\theta\,^{\circ}\mathrm{C}, οπότε το CaCO3(s)\mathrm{CaCO_3(s)} διασπάται σύμφωνα με τη χημική εξίσωση: CaCO3(s)⇌υ1υ2CaO(s)+CO2(g)\mathrm{CaCO_3(s)} \underset{\upsilon_2}{\overset{\upsilon_1}{\rightleftharpoons}} \mathrm{CaO(s)} + \mathrm{CO_2(g)} Ο μέγιστος ρυθμός μεταβολής συγκέντρωσης του CO2\mathrm{CO_2} είναι υ=0,4 M/min\upsilon = 0{,}4\ \mathrm{M/min} και ο βαθμός διάσπασης του CaCO3(s)\mathrm{CaCO_3(s)} είναι 0,50{,}5. Αν οι αντιδράσεις και προς τις δύο κατευθύνσεις της χημικής ισορροπίας είναι στοιχειώδεις (απλές) τότε: α. να γράψετε τον νόμο ταχύτητας της αντίδρασης διάσπασης του CaCO3(s)\mathrm{CaCO_3(s)} (μονάδες 2), καθώς και τον νόμο της αντίθετης αντίδρασης (μονάδες 2). β. να υπολογίσετε τις τιμές και τις μονάδες των σταθερών ταχύτητας k1k_1 και k2k_2 (μονάδες 4). γ. να υπολογίσετε τα mol του CO2\mathrm{CO_2} που πρέπει να αφαιρεθούν από το δοχείο, ώστε η πίεση σε αυτό να υποδιπλασιαστεί υπό σταθερή θερμοκρασία (μονάδες 5). (Μονάδες 13)

Πηγή

Τα θέματα μεταγράφηκαν από το επίσημο αρχείο του Υπουργείου Παιδείας. Το Σκούλις δεν συνδέεται με το Υπουργείο Παιδείας.

Δείτε επίσης: Πανελλαδικές 2022, Επαναληπτικές · Πανελλαδικές 2021, Επαναληπτικές