Βιολογία Προσανατολισμού: Πανελλαδικές 2018, Ημερήσια
Τα θέματα της Βιολογίας Προσανατολισμού των Πανελλαδικών εξετάσεων ΓΕΛ του 2018 (Ημερήσια), με τις μονάδες κάθε ερωτήματος: 21 ερωτήματα, 100 μονάδες.
Λύστε το ως Προσομοίωση τριών ωρών Όλα τα θέματα ανά έτος
Οι λύσεις και τα κριτήρια βαθμολόγησης γράφτηκαν για την εφαρμογή και δεν είναι επίσημες απαντήσεις. Τις λύσεις όλων των ερωτημάτων τις βρίσκετε στην εφαρμογή.
Θέμα Α 25 μονάδες
-
Α1 · 5 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): υβριδικό μόριο DNA-RNA. Πάνω είναι η αλυσίδα RNA, με την ομάδα HO στο αριστερό της άκρο, προς τη θέση I. Κάτω είναι η αλυσίδα DNA, με την ομάδα OH στο δεξί της άκρο, προς τη θέση II. Οι δύο αλυσίδες είναι ζευγαρωμένες μόνο στο μεσαίο τμήμα: αριστερά από αυτό υπάρχει μόνο το μονόκλωνο τμήμα του RNA, που καταλήγει στο άκρο HO, και δεξιά μόνο το μονόκλωνο τμήμα του DNA, που καταλήγει στο άκρο OH. Στο παραπάνω υβριδικό μόριο DNA-RNA η DNA πολυμεράση:
-
Α2 · 5 μονάδες
Σε άτομα που πάσχουν από αιμορροφιλία Β χορηγείται:
-
Α3 · 5 μονάδες
Ραδιενεργός και ραδιενεργό είναι δυνατόν να ενσωματωθούν αντίστοιχα:
-
Α4 · 5 μονάδες
Η πιθανότητα να προκύψουν άτομα με σύνδρομο Turner κατά τον λάθος σχηματισμό των γαμετών είναι:
-
Α5 · 5 μονάδες
Την πρωτεΐνη -αντιθρυψίνη θα την εντοπίσουμε σε βακτηριακό κλώνο cDNA βιβλιοθήκης που έχει κατασκευαστεί από ώριμο mRNA κυττάρων
Θέμα Β 25 μονάδες
-
Β1 (1) · 1 μονάδα
Να αντιστοιχίσετε τον κάθε αριθμό της στήλης Ι με ένα μόνο γράμμα της στήλης ΙΙ. Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «1. Περιοριστική ενδονουκλεάση»;
Στήλη Ι Στήλη ΙΙ 1. Περιοριστική ενδονουκλεάση α. Πολυσακχαρίτης 2. Πρωταρχικό τμήμα β. Νουκλεϊκό οξύ 3. Πριμόσωμα γ. Πρωτεΐνη 4. Άγαρ 5. Αντίσωμα 6. Απαμινάση της αδενοσίνης 7. Πλασμίδιο -
Β1 (2) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «2. Πρωταρχικό τμήμα»;
-
Β1 (3) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «3. Πριμόσωμα»;
-
Β1 (4) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «4. Άγαρ»;
-
Β1 (5) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «5. Αντίσωμα»;
-
Β1 (6) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «6. Απαμινάση της αδενοσίνης»;
-
Β1 (7) · 1 μονάδα
Με ποιο στοιχείο της δεύτερης στήλης αντιστοιχεί το «7. Πλασμίδιο»;
-
Β2 · 4 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): το σχήμα 1 είναι διάγραμμα του ρυθμού ανάπτυξης (κατακόρυφος άξονας) σε συνάρτηση με το pH (οριζόντιος άξονας, από 0 έως πάνω από 7) για τρεις μικροοργανισμούς. Κάθε μικροοργανισμός έχει μια καμπύλη σε σχήμα καμπάνας, με το ίδιο ύψος: ο Α αναπτύσσεται από pH 1,5 περίπου έως 3,5 (μέγιστο κοντά στο 2,5), ο Β από pH 3,5 έως 5,5 περίπου (μέγιστο κοντά στο 4,5) και ο Γ από pH 5,5 έως 7,5 περίπου (μέγιστο κοντά στο 6,5). Στο ακόλουθο σχήμα 1 απεικονίζεται ο ρυθμός ανάπτυξης των μικροοργανισμών Α, Β, Γ. Ποιος από αυτούς μπορεί να ανήκει στο γένος Lactobacillus (μονάδες 2). Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 2). (Μονάδες 4)
-
Β3 · 6 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): το σχήμα 2 δείχνει τα δύο χρωμοσώματα του πέμπτου ζεύγους. Τα δύο έχουν περίπου το ίδιο μήκος κάτω από το κεντρομερίδιο, αλλά το τμήμα πάνω από το κεντρομερίδιο (ο μικρός βραχίονας) είναι εμφανώς μικρότερο στο δεξί χρωμόσωμα από ό,τι στο αριστερό. Στο ακόλουθο σχήμα 2 απεικονίζεται το πέμπτο ζεύγος ομόλογων χρωμοσωμάτων ενός ανθρώπου. Να προσδιορίσετε το είδος της μετάλλαξης (μονάδες 2), την ασθένεια που προκαλεί η μετάλλαξη αυτή (μονάδες 2), καθώς και τον φαινότυπο του ανθρώπου που τη φέρει (μονάδες 2). (Μονάδες 6)
-
Β4 · 8 μονάδες
Να προσδιορίσετε σε ποιες από τις παρακάτω περιπτώσεις θα προκύψουν θραύσματα ίσου μήκους και σε ποιες διαφορετικού μήκους, μετά τη δράση της EcoRI σε: α. Δύο αδελφές χρωματίδες. β. Δύο γονίδια, που κωδικοποιούν δύο διαφορετικές πολυπεπτιδικές αλυσίδες. γ. Δύο διαφορετικά πλασμίδια από δύο διαφορετικά βακτήρια. δ. Δύο μορίων κύριου DNA από δύο βακτήρια ενός βακτηριακού κλώνου. (μονάδες 4) Να αιτιολογήσετε τις απαντήσεις σας (μονάδες 4). (Μονάδες 8)
Θέμα Γ 25 μονάδες
-
Γ1 · 7 μονάδες
Προκειμένου να εντοπισθεί ένα από τα γονίδια του tRNA της γλυκίνης (Gly), εργαζόμαστε με τη βοήθεια βιβλιοθήκης που έχει προκύψει από ευκαρυωτικό γενετικό υλικό. Με ποιο είδος βιβλιοθήκης πρέπει να εργαστούμε; (μονάδες 2) Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 5). (Μονάδες 7)
-
Γ2 · 13 μονάδες
Το αντικωδικόνιο του tRNA που μελετάμε είναι το . Το γονίδιο αυτού του tRNA υφίσταται μετάλλαξη ώστε το αντικωδικόνιό του τώρα να μετατραπεί σε χωρίς περαιτέρω επιπτώσεις στην λειτουργικότητα του tRNA. Το μεταλλαγμένο γονίδιο χρησιμοποιείται για τον μετασχηματισμό ενός βακτηρίου. Το βακτήριο δεν διαθέτει το αντίστοιχο φυσιολογικό γονίδιο και εκφράζει το μεταλλαγμένο γονίδιο του tRNA που του έχει εισαχθεί. Δίνονται οι κωδικές αλυσίδες δύο γονιδίων (α και β) του βακτηρίου που κωδικοποιούν δύο ολιγοπεπτίδια. Γονίδιο α: Γονίδιο β: Θα παραχθούν πεπτίδια από την έκφραση και των δύο γονιδίων; (μονάδες 2) Να γράψετε την αλληλουχία όσων πεπτιδίων θα παραχθούν (μονάδες 4). Να αιτιολογήσετε τις απαντήσεις σας (μονάδες 7). Δίνεται ο πίνακας του γενετικού κώδικα. (Μονάδες 13)
-
Γ3 · 5 μονάδες
Σχήμα του θέματος (περιγραφή): το σχήμα 3 είναι ένα κυκλικό δίκλωνο πλασμίδιο, με το γονίδιο ανθεκτικότητας στην αμπικιλίνη στο πάνω μέρος και το γονίδιο ανθεκτικότητας στην τετρακυκλίνη στο κάτω μέρος. Ένα βέλος έξω από τον κύκλο δείχνει ότι η εξωτερική αλυσίδα έχει προσανατολισμό 5' προς 3' αντίθετα από τη φορά των δεικτών του ρολογιού· ένα βέλος μέσα στον κύκλο δείχνει ότι η εσωτερική αλυσίδα έχει προσανατολισμό 5' προς 3' κατά τη φορά των δεικτών του ρολογιού. Στο γονίδιο της αμπικιλίνης (πάνω) είναι τυπωμένη, από αριστερά προς τα δεξιά, η αλληλουχία GAATTC στην εξωτερική αλυσίδα και CTTAAG στην εσωτερική. Στο γονίδιο της τετρακυκλίνης (κάτω) είναι τυπωμένη, πάλι από αριστερά προς τα δεξιά, η αλληλουχία CTTAAG στην εσωτερική αλυσίδα και GAATTC στην εξωτερική. Στο σχήμα 3 απεικονίζεται πλασμίδιο που διαθέτει γονίδια ανθεκτικότητας σε δύο αντιβιοτικά, την αμπικιλίνη και τετρακυκλίνη και αναγράφονται εσωτερικές αλληλουχίες των δύο γονιδίων ανθεκτικότητας. Αφού το πλασμίδιο κοπεί με την EcoRI και εισαχθεί ένα γονίδιο ξένου οργανισμού σε αυτό να εξηγήσετε ποιο από τα δύο αντιβιοτικά θα χρησιμοποιούσατε για τη διάκριση των μετασχηματισμένων βακτηριακών κλώνων με ανασυνδυασμένο πλασμίδιο. (Μονάδες 5)
Θέμα Δ 25 μονάδες
-
Δ1 · 15 μονάδες
Σε ένα είδος ποντικών, το γονίδιο που προσδίδει το μαύρο χρώμα τριχώματος επικρατεί του λευκού και το γονίδιο που ευθύνεται για την μακριά ουρά επικρατεί του γονιδίου που ευθύνεται για την κοντή ουρά. Το φύλο στους ποντικούς καθορίζεται όπως στον άνθρωπο και τα γονίδια που ελέγχουν τα δύο χαρακτηριστικά βρίσκονται σε διαφορετικά ζεύγη ομόλογων χρωμοσωμάτων. Από αλλεπάλληλες διασταυρώσεις του ίδιου μαύρου θηλυκού ποντικού με μακριά ουρά με τον ίδιο άσπρο αρσενικό με κοντή ουρά προέκυψαν: 31 αρσενικά μαύρα με μακριά ουρά 32 αρσενικά άσπρα με κοντή ουρά 31 αρσενικά μαύρα με κοντή ουρά 29 αρσενικά άσπρα με μακριά ουρά 30 θηλυκά μαύρα με μακριά ουρά 31 θηλυκά άσπρα με μακριά ουρά 29 θηλυκά μαύρα με κοντή ουρά 30 θηλυκά άσπρα με κοντή ουρά α. Να διερευνηθεί και να προσδιοριστεί ο τρόπος κληρονόμησης των γονιδίων. (μονάδες 6) β. Να γράψετε τους πιθανούς γονότυπους του θηλυκού γονέα. (μονάδες 3) γ. Να δώσετε τις αντίστοιχες διασταυρώσεις. (μονάδες 6) Δεν απαιτείται η διατύπωση των νόμων του Mendel. (Μονάδες 15)
-
Δ2 · 5 μονάδες
Ένας άνδρας με τρία γονίδια που κωδικοποιούν την α-πολυπεπτιδική αλυσίδα της αιμοσφαιρίνης αποκτά δύο παιδιά με μία γυναίκα που φέρει δύο γονίδια που κωδικοποιούν την α-πολυπεπτιδική αλυσίδα της αιμοσφαιρίνης. Εάν το πρώτο παιδί που γεννήθηκε φέρει μόνο ένα γονίδιο που κωδικοποιεί την α-πολυπεπτιδική αλυσίδα της αιμοσφαιρίνης, ποια η πιθανότητα το δεύτερο παιδί να έχει φυσιολογικό γονότυπο και φαινότυπο; Δεν απαιτείται η διατύπωση των νόμων του Mendel. (Μονάδες 5)
-
Δ3 · 5 μονάδες
Ένα είδος διπλοειδούς φυτού έχει δέκα χρωμοσώματα. Ένας ερευνητής έχει στη διάθεσή του δύο Bt διαγονιδιακά φυτά αυτού του είδους. Στο πρώτο, το γονίδιο της τοξίνης έχει ενσωματωθεί σε ένα από τα δύο ομόλογα χρωμοσώματα του πρώτου ζεύγους ενώ το δεύτερο σε ένα από τα δύο ομόλογα χρωμοσώματα του τέταρτου ζεύγους. Εάν τα δύο αυτά φυτά διασταυρωθούν μεταξύ τους, να γράψετε το ποσοστό των απογόνων της γενιάς που θα είναι ανθεκτικά στα έντομα (μονάδες 2). Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 3). Δεν απαιτείται η διατύπωση των νόμων του Mendel. (Μονάδες 5)
Πηγή
Τα θέματα μεταγράφηκαν από το επίσημο αρχείο του Υπουργείου Παιδείας. Το Σκούλις δεν συνδέεται με το Υπουργείο Παιδείας.
Δείτε επίσης: Πανελλαδικές 2019, Επαναληπτικές · Πανελλαδικές 2018, Επαναληπτικές